Poliwęglan czy włókno szklane? Oba materiały są lekkie, przepuszczają światło i od lat stosuje się je do wykonywania zadaszeń, świetlików, wiat czy osłon. Na pierwszy rzut oka mogą wydawać się do siebie podobne, jednak różnią się odpornością na uderzenia, wyglądem, sposobem obróbki i zachowaniem po wielu latach użytkowania. W przypadku tarasów, balkonów i przydomowych zadaszeń częściej wybierany jest poliwęglan, ale włókno szklane również ma zastosowania, w których sprawdza się bardzo dobrze.
Poliwęglan a włókno szklane - czym się różnią?
Poliwęglan jest tworzywem termoplastycznym. Do wykonywania zadaszeń wykorzystuje się przede wszystkim płyty lite, komorowe oraz profilowane. Materiał jest lekki, odporny na uderzenia i stosunkowo łatwy w obróbce.
Włókno szklane stosowane w płytach dachowych występuje natomiast jako element kompozytu. Drobne włókna zatopione są w żywicy, dzięki czemu powstaje sztywna i odporna na warunki zewnętrzne płyta. Takie materiały określa się najczęściej jako GRP lub FRP.
Płyty z włókna szklanego od wielu lat można spotkać na halach, magazynach, garażach, wiatach oraz budynkach gospodarczych. Poliwęglan mocniej zadomowił się natomiast w budownictwie przydomowym - nad tarasami, balkonami, wejściami do budynków czy miejscami parkingowymi.
Różnica wynika nie tylko z parametrów technicznych. Znaczenie ma również wygląd. Poliwęglan może tworzyć bardzo gładką i przejrzystą powierzchnię, podczas gdy w płytach z włókna szklanego struktura materiału bywa bardziej widoczna.
Poliwęglan vs włókno szklane - porównanie
Najważniejsze różnice najlepiej widać przy bezpośrednim zestawieniu obu materiałów. Nie każda cecha ma takie samo znaczenie w każdym zastosowaniu - inaczej wybiera się pokrycie tarasu przy domu, a inaczej świetlik w budynku gospodarczym.
| Cecha | Poliwęglan | Włókno szklane |
|---|---|---|
| Odporność na uderzenia | Bardzo wysoka | Dobra, ale zazwyczaj niższa niż w przypadku poliwęglanu |
| Ciężar | Niewielki | Niewielki |
| Przepuszczanie światła | Bardzo dobre, szczególnie przy płytach litych | Dobre, światło jest zwykle bardziej rozproszone |
| Wygląd | Gładki, nowoczesny, dostępne wersje przezroczyste i barwione | Bardziej techniczny, często widoczna struktura materiału |
| Odporność na UV | Dobra w płytach przeznaczonych na zewnątrz i zabezpieczonych przed UV | Zależna od jakości płyty i zastosowanej warstwy powierzchniowej |
| Cięcie i wiercenie | Stosunkowo łatwe | Możliwe, ale podczas obróbki może powstawać drażniący pył |
| Praca pod wpływem temperatury | Wyraźna - podczas montażu trzeba zostawić odpowiednie luzy | Również wymaga uwzględnienia zaleceń montażowych producenta |
| Typowe zastosowanie | Tarasy, balkony, wiaty, daszki, ogrody zimowe | Hale, świetliki, wiaty, budynki gospodarcze |
| Estetyka po latach | Dobra przy zastosowaniu płyt z odpowiednią ochroną UV | Mocno zależy od jakości materiału i zabezpieczenia powierzchni |
| Największa zaleta | Odporność na uderzenia i uniwersalność | Dobre rozpraszanie światła i dostępność płyt profilowanych |
Już samo zestawienie pokazuje, że poliwęglan i włókno szklane nie różnią się jedynie wyglądem. Poliwęglan częściej wybiera się tam, gdzie ważna jest odporność mechaniczna i estetyka, natomiast włókno szklane pozostaje praktycznym rozwiązaniem w świetlikach oraz prostych zadaszeniach technicznych.
Wygląd i przepuszczanie światła
Jedną z największych zalet poliwęglanu jest możliwość uzyskania bardzo dobrej przejrzystości. Szczególnie płyty lite mogą pod tym względem przypominać szkło, choć są od niego zdecydowanie lżejsze i bardziej odporne na uderzenia.
Dlatego poliwęglan dobrze sprawdza się tam, gdzie zadaszenie ma chronić przed deszczem, ale jednocześnie nie powinno mocno zaciemniać tarasu czy pomieszczenia znajdującego się obok.
Włókno szklane zwykle przepuszcza światło w nieco inny sposób. Jest ono bardziej rozproszone, co w wielu zastosowaniach może być zaletą. W hali, warsztacie czy budynku gospodarczym równomierne doświetlenie wnętrza jest często ważniejsze niż idealna przezroczystość.
Starsze płyty z włókna szklanego miały opinię materiału, który z czasem wyraźnie matowieje, żółknie i traci estetyczny wygląd. W przypadku współczesnych produktów stosuje się jednak warstwy zabezpieczające powierzchnię przed promieniowaniem UV, dlatego tempo starzenia może być znacznie mniejsze.
Ochrona przed UV ma znaczenie również w przypadku poliwęglanu. Płyta przeznaczona na zewnątrz powinna mieć odpowiednią warstwę zabezpieczającą. Bez niej długotrwałe działanie słońca może prowadzić do pogorszenia właściwości i wyglądu tworzywa.
Co jest bardziej trwałe?
Pod względem odporności na uderzenia przewagę ma poliwęglan. Jest materiałem bardzo wytrzymałym mechanicznie, dlatego stosuje się go także w miejscach, w których zwykłe szkło byłoby zbyt kruche.
Na zadaszeniu ma to znaczenie przede wszystkim podczas gradu, silnego wiatru czy przypadkowych uderzeń. Dobrze dobrana płyta poliwęglanowa potrafi wytrzymać warunki, które dla bardziej kruchego materiału byłyby znacznie większym problemem.
Nie oznacza to jednak, że każda płyta poliwęglanowa będzie niezniszczalna. Jej trwałość zależy również od grubości, budowy, rozstawu podpór i prawidłowego montażu. Bardzo cienka płyta zamocowana na zbyt szeroko rozstawionej konstrukcji może odkształcać się pod obciążeniem śniegu.
Włókno szklane również dobrze znosi warunki zewnętrzne. Nie koroduje, jest odporne na wilgoć i dlatego przez lata było chętnie stosowane między innymi na dachach obiektów gospodarczych i przemysłowych.
Przy wyborze trzeba więc brać pod uwagę rodzaj konstrukcji i warunki, w jakich materiał będzie pracował. Jeżeli szczególnie ważna jest odporność na uderzenia, przewaga poliwęglanu jest wyraźna.
Poliwęglan vs włókno szklane - montaż
Poliwęglan jest lekki, dzięki czemu łatwo go przenosić i montować nawet przy stosunkowo dużych arkuszach. Płyty można ciąć i wiercić przy użyciu typowych narzędzi, o ile są odpowiednio dobrane do tworzywa.
Nie należy jednak montować poliwęglanu całkowicie "na sztywno". Materiał rozszerza się i kurczy pod wpływem temperatury, dlatego otwory, profile oraz sposób mocowania muszą umożliwiać niewielki ruch płyty.
Przy poliwęglanie komorowym trzeba dodatkowo zwrócić uwagę na kierunek komór. Powinny być ustawione tak, aby ewentualna wilgoć mogła się z nich wydostać. Końce płyt zabezpiecza się odpowiednimi taśmami i profilami.
Włókno szklane również jest materiałem lekkim. Szczególnie wygodne są płyty faliste i trapezowe, które można dopasować do profilu pozostałego pokrycia dachowego. Z tego powodu często stosuje się je jako przezroczyste lub półprzezroczyste pasy doświetlające w dachach wykonanych z blach profilowanych.
Przy obu materiałach trzeba zachować odpowiedni rozstaw podpór i stosować mocowania przeznaczone do danego rodzaju płyty. Źle wykonane zadaszenie może przeciekać lub odkształcać się niezależnie od tego, jaki materiał został wykorzystany.
Cięcie i bezpieczeństwo pracy
Różnica pomiędzy materiałami staje się szczególnie zauważalna podczas ich obróbki.
Przy cięciu i wierceniu poliwęglanu powstają głównie wióry tworzywa, które można stosunkowo łatwo usunąć. Nadal potrzebne są okulary ochronne i normalna ostrożność podczas pracy z elektronarzędziami, ale sam materiał jest pod tym względem dość wygodny.
Cięcie włókna szklanego może powodować powstawanie drobnego pyłu zawierającego cząstki włókien i żywicy. Mogą one drażnić skórę, oczy oraz drogi oddechowe.
Dlatego podczas obróbki płyt z włókna szklanego dobrze używać rękawic, okularów ochronnych i odpowiedniej ochrony dróg oddechowych. Miejsce po cięciu trzeba też dokładnie posprzątać.
Jeżeli zadaszenie ma być docinane i przygotowywane samodzielnie przy domu, łatwość obróbki poliwęglanu jest niewątpliwą zaletą.
Odporność na temperaturę i praca materiału
Poliwęglan dobrze znosi duże różnice temperatur, ale jednocześnie wyraźnie zmienia swoje wymiary podczas nagrzewania i chłodzenia.
Na krótkim fragmencie nie zawsze jest to zauważalne. Przy kilkumetrowej płycie różnica może już wynosić kilka milimetrów. Właśnie dlatego podczas montażu pozostawia się odpowiednie luzy.
Jeśli długa płyta zostanie mocno zablokowana pomiędzy profilami, latem będzie próbowała zwiększyć swoją długość. Może wtedy wyginać się, pracować przy wkrętach lub wydawać charakterystyczne trzaski podczas nagrzewania.
Włókno szklane również reaguje na zmiany temperatury, ale w inny sposób ze względu na kompozytową budowę. W obu przypadkach najlepiej przestrzegać zaleceń dotyczących rozstawu mocowań, zakładów oraz otworów montażowych.
Gdzie lepiej sprawdzi się poliwęglan, a gdzie włókno szklane?
Poliwęglan jest szczególnie atrakcyjny przy zadaszeniach, które pozostają widoczną częścią domu lub ogrodu. Gładka powierzchnia, duża liczba dostępnych wariantów oraz wysoka odporność mechaniczna powodują, że często trafia nad tarasy, balkony i wejścia do budynków.
Do wyboru są płyty przezroczyste, mleczne, dymione i barwione. Dostępny jest również poliwęglan komorowy, który jest lekki i zapewnia pewną izolacyjność dzięki przestrzeniom powietrznym pomiędzy ściankami.
Włókno szklane dobrze sprawdza się natomiast w zadaszeniach gospodarczych, świetlikach dachowych, wiatach i obiektach przemysłowych. Profilowana płyta może być łatwo połączona z podobnie ukształtowanym pokryciem z blachy.
Rozproszone światło przepuszczane przez GRP również bywa zaletą. W takim przypadku nie chodzi o widok nieba przez dach, lecz o doświetlenie wnętrza bez wykonywania dodatkowego okna.
W praktyce wiele zależy również od wyglądu całej konstrukcji. Nad nowoczesnym tarasem przejrzysty poliwęglan zwykle prezentuje się naturalniej niż profilowana płyta z włókna szklanego. W garażu czy wiacie gospodarczej estetyka może mieć już znacznie mniejsze znaczenie.
Poliwęglan czy włókno szklane - co wybrać?
Przy typowym przydomowym zadaszeniu częściej wybiera się poliwęglan. Jest lekki, bardzo odporny na uderzenia, stosunkowo łatwy w obróbce i dostępny w wielu wariantach. Można z niego wykonać zarówno niewielki daszek nad wejściem, jak i większe zadaszenie tarasu.
Włókno szklane nadal pozostaje dobrym rozwiązaniem tam, gdzie liczy się niewielka masa, odporność na korozję oraz możliwość przepuszczania rozproszonego światła. Szczególnie dobrze pasuje do konstrukcji technicznych i gospodarczych.
Duże znaczenie ma też jakość konkretnej płyty. Tani poliwęglan bez odpowiedniego zabezpieczenia nie musi być lepszym zakupem od dobrej płyty GRP z warstwą chroniącą przed UV. Podobnie grubość i sposób wykonania materiału są ważniejsze niż sama nazwa tworzywa.
Jeżeli najważniejsza jest duża odporność na uderzenia, estetyczny wygląd i łatwość wykonania zadaszenia, poliwęglan będzie zazwyczaj bardziej uniwersalnym rozwiązaniem. Włókno szklane ma przewagę przede wszystkim w prostych, profilowanych zadaszeniach i świetlikach, gdzie liczy się trwałość, niewielka masa oraz rozproszenie światła.

Komentarze